2 Krallar 9

G. İsrail Kralı Yehu ve Elişa’nın Hizmeti (9,10. Bölümler)

1. Yehu’nun Meshedilmesi (9:1-10)

Elişa, peygamberler topluluğundan birinin Ramot-Gilat’a gitmesini ve Yehu’yu Yoram’dan sonraki İsrail Kralı olarak gizlice meshetmesini söyledi. Yehu, Yahuda Kralı Yehoşafat’ın oğlu değil, Nimşi oğlu Yehoşafat’ın oğluydu (2. ayet). Yehu, Yoram’ın ordusunun komutanıydı ve Ramot-Gilat’a Aramlılar’ı geri püskürtme göreviyle gönderilmişti. Elişa, peygambere Yehu’yu meshetmesini söylemekle, peygamberi Ahav’ın evini yok etmekle görevlendirmiş oluyordu. Bu görev, İlyas’ın peygamberliğiyle uyumluydu (1Kr.21:21-24). İlyas’a Yehu’yu meshetmesi söylenmişti (1Kr.19:16), ama İlyas bu sorumluluğu kendisinden sonra hizmet eden Elişa’ya devretmiş gibi görünüyor. Elişa ise Ramot-Gilat’a tanınmayan bir peygamber göndermiştir. Çünkü meshedilmenin gizli yapılması gerekiyordu. Bu gizlilik Yehu’ya, tahtı ele geçirmek için ustalıkla kullandığı bir fırsat veriyordu.

2. Yehu’nun Verdiği Ölüm Buyrukları (9:11 – 10:17)

9:11-13   Yehu iç odadan dışarı çıktığında, görevli arkadaşları o delinin kendisiyle ne işi olduğunu bilmek istediler. Yehu önce, yanıtı nasıl olsa bildiklerini söyleyerek sorudan kaçınmayı denedi. Belki de peygamberin Yoram’ı tahttan indirmek için onu meshetmeye gönderildiğinden kuşkulanıyorlardı. Ama ısrarlarını sürdürmeleri üzerine, onlara kralı meshettiğini açıkladı. Adamları hemen cüppelerini merdivenlere sererek onun İsrail Kralı olduğunu halka duyurdular.

Yehoşafat oğlu Yehu, yirmi sekiz yıl süreyle İsrail’de krallık yaptı (İ.Ö. 841-814/813; 2Kr.9:14 – 10:36).

9:14-26   Yehu’nun yönetimiyle Kuzey Krallığı’nın beşinci hanedanı başlamış oldu. Meshetme konusundaki haberler Yizreel’e ulaşmadan önce Yehu,Yoram’ı öldürmek için oraya gitti. Bir gözcü Yehu’nun ordusu ile birlikte yaklaştığını gördü ve Yoram’a bildirdi. Barış için gelip gelmediklerini öğrenmek üzere iki kez haberciler gönderildi, ama Yehu onların geri dönmesine engel oldu. Gözcüler, krala öfkeli saldırganın Nimşi’nin oğlu (torunu) Yehu’ya benzediğini bildirdiler. O zaman Yoram kendisine eşlik eden yeğeni Yahuda Kralı Ahazya’yla birlikte kraliyet arabasıyla ilerledi. Ramot-Gilat hakkında önemli haberler getirildiğini düşünüyordu. Yehu’ya, “Barış için mi geldin?” sorusunu yöneltti. Ama savaş için geldiğini bildiren bir yanıt aldı. İhaneti sezen Yoram kaçmaya çalıştı, ama Yehu’nun okuyla öldürüldü. Elişa’nın peygamberliği yerine geldi (1Kr.21:19) ve cesedi Navot’un toprağına atıldı.

9:27-29   Ahazya da kaçmaya çalıştı, ama o da aynı şekilde bir okla vuruldu ve Megiddo’da öldü. Ahav’ın ailesiyle dostluk kurduğu için Yehu’nun yerine getirmekle görevlendirildiği tanrısal lanete uğramış oldu. Sonra cesedi gömülmek üzere Yeruşalim’e getirildi. 2.Tarihler 22:9, gömüldüğü yerin Samiriye olduğunu bildirir, ama bu hem Samiriye Krallığı’nı, hem de Samiriye bölgesini belirtiyor olabilir. 29. ayet tarih sırasına sahip olmayıp, 8:25’in bir tekrarıdır. Sözü edilen yıllar arasında farklılık (11 ve 12), büyük olasılıkla farklı sayma yöntemlerinden kaynaklanmaktadır.

9:30-37   Yehu Yizreel’e vardığında İzebel onunla alay etti: “Ey efendisini öldüren Zimri, barış için mi geldin?” Zimri, efendisini öldürerek İsrail Kralı olmuş biriydi, ama barış yüzü görmemişti. Zamansız bir darbe sonucunda yönetimi yalnızca yedi gün sürdü (1Kr.16:9-19). İzebel, Yehu’ya başkaldırısının başarılı olmayacağını ima ediyordu. Saraydaki iki hadım, İzebel’i camdan aşağı atarak Yehu’ya olan bağlılıklarını kanıtladılar. İzebel’in kanı duvar ve atların üstüne sıçradı, cesedi köpekler tarafından yendi – Baş, ayak, ve ellerinin dışında her yeri (1Kr.21:23). Campell Morgan bu konuda şunları yazar:

Köpekler bile böylesine iğrenç eylemler tasarlayan ve bunları uygulayan baş, eller ve ayaklardan uzak durdular. Anısını bir mezar değil, bir rezalet sonsuzlaştırdı. 1

 

Kutsal Kitap

1 Peygamber Elişa, peygamberler topluluğundan bir adam çağırıp, ‹‹Kemerini kuşan, bu yağ kabını alıp Ramot-Gilata git›› dedi,
2 ‹‹Oraya varınca Nimşi oğlu, Yehoşafat oğlu Yehuyu ara. Onu kardeşlerinin arasından alıp başka bir odaya götür.
3 Zeytinyağını başına dök ve ona RAB şöyle diyor de: ‹Seni İsrail Kralı olarak meshettim.› Sonra kapıyı aç ve koş, oyalanma!››
4 Böylece peygamberin uşağı Ramot-Gilata gitti.
5 Oraya vardığında ordu komutanlarının bir arada oturduklarını gördü. ‹‹Komutanım, sana bir haberim var›› dedi. Yehu, ‹‹Hangimize söylüyorsun?›› diye sordu. Uşak, ‹‹Sana, efendim›› diye yanıtladı.
6 Yehu kalkıp eve girdi. Uşak yağı Yehunun başına döküp ona şöyle dedi: ‹‹İsrailin Tanrısı RAB diyor ki, ‹Seni halkım İsrailin kralı olarak meshettim.
7 Efendin Ahavın ailesini öldüreceksin. Bana hizmet eden peygamberlerin ve bütün kullarımın dökülen kanının öcünü İzebelden alacağım.
8 Ahavın bütün soyu ortadan kalkacak. İsrailde genç yaşlı Ahavın soyundan gelen bütün erkeklerin kökünü kurutacağım.
9 Nevat oğlu Yarovamla Ahiya oğlu Baaşanın ailelerine ne yaptımsa, Ahavın ailesine de aynısını yapacağım.
10 Yizreel topraklarında İzebelin ölüsünü köpekler yiyecek ve onu gömen olmayacak.› ›› Uşak bunları söyledikten sonra kapıyı açıp kaçtı.
11 Yehu komutan arkadaşlarının yanına döndü. İçlerinden biri, ‹‹Her şey yolunda mı? O delinin seninle ne işi vardı?›› diye sordu. Yehu, ‹‹Onu tanıyorsunuz, neler saçmaladığını bilirsiniz›› diye karşılık verdi.
12 ‹‹Hayır, bilmiyoruz, ne söyledi? Anlat bize!›› dediler. Yehu şöyle yanıtladı: ‹‹Bana RAB şöyle diyor dedi: ‹Seni İsrail Kralı olarak meshettim.› ››
13 Bunun üzerine hepsi hemen cüppelerini çıkarıp merdivenin başında duran Yehunun ayaklarına serdi. Boru çalarak, ‹‹Yehu kraldır!›› diye bağırdılar.
14 Nimşi oğlu Yehoşafat oğlu Yehu Yorama karşı bir düzen kurdu. O sıralarda Yoram ile İsrail halkı Aram Kralı Hazaele karşı Ramot-Gilatı savunuyordu.
15 Ancak Kral Yoram, Aram Kralı Hazaelle savaşırken Aramlılar onu yaralamıştı. Yoram da yaraların iyileşmesi için Yizreele dönmüştü. Yehu arkadaşlarına, ‹‹Eğer siz de benimle aynı görüşteyseniz, hiç kimsenin kentten kaçmasına ve gidip durumu Yizreele bildirmesine izin vermeyin›› dedi.
16 Yehu savaş arabasına binip Yizreele gitti. Çünkü Yoram orada hasta yatıyordu. Yahuda Kralı Ahazya da Yoramı görmek için oraya gitmişti.
17 Yizreelde kulede nöbet tutan gözcü, Yehunun ordusuyla yaklaştığını görünce, ‹‹Bir kalabalık görüyorum!›› diye bağırdı. Yoram, ‹‹Bir atlı gönder, onu karşılasın, barış için gelip gelmediğini sorsun›› dedi.
18 Atlı Yehuyu karşılamaya gitti ve ona, ‹‹Kralımız, ‹Barış için mi geldin?› diye soruyor›› dedi. Yehu, ‹‹Barıştan sana ne! Sen beni izle›› diye karşılık verdi. Gözcü durumu krala bildirdi: ‹‹Ulak onlara vardı, ama geri dönmedi.››
19 Bu kez ikinci bir atlı gönderildi. Atlı onlara varıp, ‹‹Kralımız, ‹Barış için mi geldin?› diye soruyor›› dedi. Yehu, ‹‹Barıştan sana ne! Sen beni izle›› diye karşılık verdi.
20 Gözcü durumu krala bildirdi: ‹‹Ulak onlara vardı, ama geri dönmedi. Komutanları savaş arabasını Nimşi oğlu Yehu gibi delicesine sürüyor.››
21 Kral Yoram, ‹‹Arabamı hazırlayın!›› diye buyruk verdi. Arabası hazırlandı. İsrail Kralı Yoram ile Yahuda Kralı Ahazya arabalarına binip Yehuyu karşılamaya gittiler. Yizreelli Navotun topraklarında onunla karşılaştılar.
22 Yoram Yehuyu görünce, ‹‹Barış için mi geldin?›› diye sordu. Yehu, ‹‹Annen İzebelin yaptığı bunca putperestlik ve büyücülük sürüp giderken barıştan söz edilir mi?›› diye karşılık verdi.
23 Yoram, ‹‹Hainlik bu, Ahazya!›› diye bağırdı ve arabasının dizginlerini çevirip kaçtı.
24 Yehu var gücüyle yayını çekip Yoramı sırtından vurdu. Ok Yoramın kalbini delip geçti. Yoram arabasının içine yığılıp kaldı.
25 Yehu yardımcısı Bidkara, ‹‹Onun cesedini al, Yizreelli Navotun toprağına at›› dedi, ‹‹Anımsa, senle ben birlikte Yoramın babası Ahavın ardından savaş arabasıyla giderken, RAB Ahava,
26 ‹Dün Navotla oğullarının kanını gördüm. Seni de bu topraklarda cezalandıracağım› demişti. Şimdi RABbin sözü uyarınca, Yoramın cesedini al, Navotun toprağına at!››
27 Yahuda Kralı Ahazya olanları görünce Beythaggana doğru kaçmaya başladı. Yehu ardına takılıp, ‹‹Onu da öldürün!›› diye bağırdı. Ahazyayı Yivleam yakınlarında, Gur yolunda, arabasının içinde vurdular. Yaralı olarak Megiddoya kadar kaçıp orada öldü.
28 Adamları Ahazyanın cesedini bir savaş arabasına koyup Yeruşalime götürdüler. Onu Davut Kentinde atalarının yanına, kendi mezarına gömdüler.
29 Ahazya Ahav oğlu Yoramın krallığının on birinci yılında Yahuda Kralı olmuştu.
30 Sonra Yehu Yizreele gitti. İzebel bunu duyunca, gözlerine sürme çekti, saçlarını tarayıp pencereden dışarıyı gözlemeye başladı.
31 Yehu kentin kapısından içeri girince, İzebel, ‹‹Ey efendisini öldüren Zimri, barış için mi geldin?›› diye seslendi.
32 Yehu pencereye doğru bakıp, ‹‹Kim benden yana?›› diye bağırdı. İki üç görevli yukarıdan ona baktı.
33 Yehu, ‹‹Atın onu aşağı!›› dedi. Görevliler İzebeli aşağıya attılar. Kanı surların ve bedenini çiğneyen atların üzerine sıçradı.
34 Yehu içeri girip yedi, içti. Sonra, ‹‹O lanet olası kadını alıp gömün, ne de olsa bir kral kızıdır›› dedi.
35 Ama İzebeli gömmeye giden adamlar başından, ayaklarından, ellerinden başka bir şey bulamadılar.
36 Geri dönüp durumu Yehuya bildirdiler. Yehu onlara şöyle dedi: ‹‹Kulu Tişbeli İlyas aracılığıyla konuşan RABbin sözü yerine geldi. RAB, ‹Yizreel topraklarında İzebelin ölüsünü köpekler yiyecek› demişti.
37 ‹İzebel’in leşi Yizreel topraklarına gübre olacak ve kimse, bu İzebel’dir, diyemeyecek.› ››

1. G. Campbell Morgan, Searchlights from the Word, s.209