Hezekiel Giriş

HEZEKİEL

Yazar

William MacDonald


Bu kitap, Tanrı Sözü’nün zenginliğini açık ve kolay anlaşılır hale getirmek için hazırlanan bir Kutsal Kitap yorumudur. Samimi, saygılı, adanmış ve ilmi bir şekilde yazılmıştır. Kişisel tapınma zamanlarınızda ve grupça yapılan Kutsal Kitap çalışmalarınızda kullanmak için uygun bir seçenektir.


This is a Bible commentary that makes the riches of God’s Word clear and easy for you to understand. It is written in a warm, reverent, and devout and scholarly style. It is a good choice for your personal devotions and group Bible study.

© 1995 by William MacDonald, Believer’s Bible Commentary
Christian Missions in Many Lands, Inc.
PO Box 13, Spring Lake, NJ 07762
USA
— All Rights Reserved —


Giriş

“Hezekiel’in ilk bölümünden son bölümüne kadar, sürekli Rab Tanrı’nın egemenlik ve yüceliğine ilişkin üstün bir düşünceden söz edilir. İnsanların kabaca, bağırıp çağırarak söyledikleri iddialar, bu gerçeğin işitilmesini engelliyor gibi görünmesine rağmen Rab, İsrail’in ve dünya uluslarının ilişkilerinde egemendir. Tanrı, egemen iradesiyle yaşamlarımızda ve yeryüzünün dört bir bucağında yüceltilmeyi tasarlamıştır.” — Charles Lee Feinberg

I. KUTSAL YAZILAR’DAKİ YERİ

Hezekiel’in milyonlarca kişi tarafından bir Kutsal Kitap karakteri olarak tanınmasını, “Hezekiel tekerleği gördü” ve “kuru kemikler” adlı zencilere özgü ünlü ilahilere borçluyuz. Hezekiel Kitabı, anlaşılması zor bir kitaptır. Bu nedenle kesinlikle Hıristiyanlar’ın tövbe ettikten sonra okumaları gereken ilk kitap değildir. Yine de en azından, edebiyatla ilgilenen bazı kişiler bu peygamberin dikkat çekici üslubu nedeniyle Kutsal Kitap’a ilgi duymuşlardır.

Hezekiel’e ilişkin sıra dışı nokta (Yeremya, Yeşaya ve Kısa Peygamberlik Kitapları’nın çoğundan farklıdır), onun yargıyı değil, Tanrı’nın halkını teselli etmesini vurgulayışıdır. Hezekiel, Babil yakınlarında eski bir tür toplama kampı olan Kevar Kanalı kıyısında, sürgündeki Yahudiler’i teşvik etmek için önbildirilerini yazdı.

II. KİTABIN YAZARI

Hezekiel (Tanrı güçlendirir ya da Tanrı tarafından güçlendirilmiş olan anlamındadır), Yeruşalim yıkılmadan on bir yıl önce ikinci tutsak grubuyla Babil’e götürülenler arasındaydı.

1920’lere kadar, Hezekiel’in önbildirileri akılcı eleştirmenlerin “makasından” büyük ölçüde kaçabilmiştir. Bu durum, Hezekiel’in yazarlığı ve yazının geleneksel tarihini inkâr eden teoriler ortaya atarak hızla işe girişen bazı liberaller tarafından üzüntüyle karşılanmıştı.

Aslında, kitabın Buzi oğlu kâhin Hezekiel adında şair bir peygamber tarafından yazıldığını savunan eski ve evrensel Yahudi-Hıristiyan görüşü, güçlü bir savunmaya sahiptir ve eleştirileri en iyi şekilde yanıtlar. 1

Aşağıda, kitabın tek yazar tarafından yazıldığını kanıtlayan John B. Taylor’un altı görüşü özetlenmiştir:

  1. Kitap, başından sonuna kadar, yerinde bir etki oluşturarak süreklilik gösteren biçimde yazılmıştır.
  2. Kitapta hep aynı mesaj görülür: Yeruşalim’in düşüşü ve tapınağın yıkılması.
  3. Üslubu ve dili, özel deyimlere yer vererek değişmezlik gösterir. (“İnsanoğlu”, “Rab bana şöyle seslendi”, “Rab olduğumu herkes bilecek” ve “Rab’bin yüceliği”).
  4. Hezekiel Kitabı, Uzun Peygamberlik Kitapları (Bk. Yeşaya ve Yeremya) arasında, tarih sırasına göre düzenlenmiş benzersiz kesinlikte bir ardıllığa sahiptir.
  5. Birinci tekil şahıs fiilinin sürekli kullanımı, kitaba farklı bir otobiyografik iskelet sağlar. Yazar, Hezekiel 1:3 ve 24:24’de Hezekiel olarak tanımlanır.
  6. Kitap boyunca Hezekiel’in kişilik ve karakteri tutarlıdır. Bu tutarlılık Hezekiel’in gayreti, simgesel anlatıma duyduğu sevgi, ayrıntılara duyduğu ilgi ve Tanrı’nın yücelik ve üstünlüğüne olan hayranlığıyla ifade edilmiştir. 2

III. TARİH

Hezekiel önbildirilerini titizlikle tarihlendirmiştir. İlk önbildirisi (1:2) Yehoyakin’in sürgündeki beşinci yılında gelmiştir (İ.Ö. 583); sonuncu önbildirisi ise İ.Ö. 571 tarihini taşımaktaydı (29:17). Bu nedenle, görevi en az yirmi iki yıl sürmüş olabilir. Eğer bir kâhin olarak görevine otuz yaşında başladıysa, peygamberlik hizmetini tamamladığında elli yaşın üzerinde olması gerekir.

IV. ÖN OLAYLAR VE KONULAR

Hezekiel, sürgündeki halkına verdiği hizmeti, tutsaklığın ilk yirmi yılında gerçekleştirdi. Boş bir umutla Yeruşalim’e dönmeyi bekliyorlardı, bu nedenle onlara önce Rab’be dönmeleri gerektiğini öğretti.

Hezekiel’in önbildirisi üç kısma ayrılır. İlk kısımda, Yahuda’nın günahları anlatılır. Tanrı’nın, halka ve başkente yıkım göndereceği konusunda uyarılırlar. Bütün bunlar sıra dışı görüm ve simgesel olaylarla ifade edilir. Tanrı’nın huzurunun bir betimlemesi olan parlak bir bulutun tapınağın üzerinden ayrılmadığı görülür, sonra istemeyerek ayrılması izlenir. Bunun anlamı Tanrı’nın, günahları nedeniyle artık halkının arasında kalamayacağı ve yargı kılıcının yakında kirletilmiş tapınağın üzerine ineceğidir. Rab’bin yüceliği, Hezekiel Kitabı boyunca işlenen anahtar düşüncelerden biridir.

İkinci kısımda, Yahuda’nın komşuları, putperestlikleri ve Tanrı halkına zalim davranışları nedeniyle yargılanırlar. Bu komşular Ammonlular, Moavlılar, Edomlular, Filistliler, Surlular, Saydalılar ve Mısırlılar’dır.

Son kısımda Hezekiel, yenilenmeden ve bütün ulusun –hem İsrail hem Yahuda– bir araya getirilmesinden söz eder. Halk günahlarından tövbe ettiğinde, Tanrı Kutsal Ruhu’nu içlerine koyacaktır. Mesih halkına gelecek ve onların son düşmanlarını yok edecektir. Tapınak yeniden bina edilecek ve Rab’bin yüceliği tapınağa geri dönecektir. Bu önbildiriler henüz gerçekleşmemiştir, ama Mesih’in yeryüzündeki bin yıllık egemenliği döneminde gerçekleşmeyi dört gözle beklemektedirler.

Diğer pek çok peygamberlik kitabı gibi Hezekiel de bütünüyle tarih sırasına göre düzenlenmemiştir; yine de bu konuda Yeşaya ve Yeremya’dan daha ileridedir. Pek çok bölümün başlangıcında verilen tarih ve zaman dönemlerine dikkat etmeliyiz. Albert Barnes, önbildirileri tarih sırasına uygun olarak şöyle düzenlemiştir:

Önbildiriler, tarihler aracılığıyla çeşitli bölümlerin önüne konan gruplara bölünmüştür ve tarihsiz olan bu önbildirilerin son verilen tarihle aynı zamanda söylendiğini varsayabiliriz.

1. Yehoyakim’in sürgündeki beşinci yılı. 1-7’nci bölümler. Hezekiel’in çağrısı ve Yeruşalim’in karşılaşacağı kuşatmanın önbildirisi.
2. Altıncı Yıl. 8-19’uncu bölümler. Gelecek olan ceza önbildirileriyle birlikte halkın durumunun gözden geçirilmesi.
3. Yedinci Yıl. 20-23’üncü bölümler. Gelecek olan yıkıma ilişkin yeni azarlar ve önbildiriler.
4. Dokuzuncu yıl. 24’üncü bölüm. Kuşatmanın başladığı yıl. Kentin yıkılması gerektiğini bildiren duyurular.
5. Aynı Yıl. 25’inci bölüm. Moav, Ammon ve Filistliler’e ilişkin önbildiriler.
6. On birinci yıl. 26-28’inci bölümler. Sur’a ilişkin önbildiriler.
On sekiz ay süren bir kuşatmadan sonra Yeruşalim bu yılda ele geçirildi ve tapınak yıkıldı.
7. Onuncu yıl. 29:1-16’ncı bölüm. Mısır’a ilişkin peygamberlik.
8. Yirmi yedinci yıl. 29:17 – 30:19’uncu bölümler. Mısır’a ilişkin peygamberlik.
9. On birinci yıl. 30:20 – 31:18’inci bölümler. Mısır’a ilişkin önbildiri.
10. On ikinci yıl. 32’nci bölüm. Mısır’a ilişkin önbildiri.
11. Aynı yıl. 33-34’üncü bölümler. Sadık kalmayan önderlerin azarlanması.
12. Aynı yıl ya da 12 ve 25’inci yıllar arasında. 35’inci bölüm. Seir Dağı’na yapılan yargı.
13. Aynı yıl. 36-39’uncu bölümler. Teselli görümleri.
Gog’un yıkılması.
14. Yirmi beşinci yıl. 40-48’inci bölümler. Tapınak görümü.3

Hezekiel’in, Babil ve Yahuda arasındaki uzun yol boyunca Tanrı’nın sözünü iletme yeteneği konusunda, Daily Notes of the Scripture Union’da şöyle yazılıdır:

Bu kitabın içerdiği sorunlardan biri, Hezekiel’e verilen görevin Yeruşalim’den uzakta yaşayanlara bildirilecek oluşudur; çünkü kendisi Babil’de sürgündedir. Öyle anlaşılıyor ki, ülkelerinden sınır dışı edilenler, anavatanlarıyla iletişim kurmakta özgür bırakılmışlardı. Bir ulak, Hezekiel’in simgesel eylemini, belleğinden silinebilecek sözlü ya da Babilli yetkililerin dikkatini çekebilecek yazılı bir bildiri yerine, kendi sözleriyle daha kolay tanımlayabilirdi.

 

ANA HATLAR
        Bölüm
I.  HEZEKİEL’İN ÇAĞRISI VE GÖREVİ 1:1 – 3:21
  A.  Hezekiel’in İçinde Bulunduğu Koşullar 1:1-3
  B.  Hezekiel’in Tahtı Andıran Nesne Üzerindeki Tanrı Yüceliğine İlişkin Görümü 1:4-28a
  C.  Hezekiel’in İsrail Halkına Peygamberlik Etmek Üzere Atanması  1:28b-3:21
    1.   Halkın Karakteri – İsyankar 1:28b-2:7
    2.   Bildirinin Doğası – Tomar Aracılığıyla Belirtilen Yargı 2:8-3:3
    3.   Halkın Karakteri – Küstah ve Katı Yürekli 3:4-11
    4.   Peygamberin Rolü – Bekçi 3:12-21
II.  YAHUDA VE YERUŞALİM’İN BETİMLENEN YARGISI 3:22-24:27
  A.  Gelecek Yargıyı Betimleyen Görsel Araçlar 3:22 – 5:17
    1.   Tanrı Tarafından Konuşması Söylenene Kadar Hezekiel’in Dilinin Bağlanması Buyruluyor 3:22-27
    2.   Bir Tuğlayla Betimlenen Yeruşalim Kuşatması 4.
    3.   Halkın, Keskin Bir Kılıç ve Saç Kılları Kullanılarak ÖncedenBildirilen Yargısı 5.
  B.  Putperestliğin Getirdiği Yıkım ve Sağ Kalanların Korunması 6.
  C.  Babil İstilasının Tehdit ve Ciddiyeti 7.
  Ç.  Tapınaktaki İğrenç Putperestliğe İlişkin Görüm 8.
  D.  Tanrı’nın Görkeminin Tapınaktan Ayrılması ve Putperestlerin Yıkımı 9.
  E.  Yargılamak Üzere Yeruşalim’i Ziyaret Eden Tanrı Yüceliği’nin Görümü 10.
  F.  Kötü Önderlerin Öğütlerinin Reddedilmesi 11:1-13
  G.  Sağ Kalacakları Vaat Edilenlerin Korunması 11:14-21
  Ğ.  Rab’bin Görkeminin Zeytin Dağı’na Doğru Uzaklaşması 11:22-25
  H.  Hezekiel’in Gelecekteki Sürgüne İlişkin Gösterdiği Belirtiler 12.
    1.   Sırtında Taşıdığı Eşyası 12:1-16
    2.   Korkudan Ürpermesi 12:17-28
  I.  Sahte Peygamberlerin Cezalandırılması 13.
  İ.  Tanrı’nın Putperest İleri Gelenleri Tehdit Etmesi 14.
  J.  Yararsız Asma Benzetmesi 15.
  K.  Yeruşalim’in Evliliği Benzetmesi 16.
  L.  İki Kartal Benzetmesi 17.
  M.  Ekşi Üzüm Benzetmesinin Reddedilmesi 18.
  N.  Yahuda’nın Son Kralları İçin Yakılan Ağıt 19.
  O.  Tanrı’nın İsrail’e Karşı Takındığı Tutumun Haklılığı 20:1-32
    1.   Mısır’da Putperestlik 20:1-9
    2.   Tanrı’nın Şabat Günlerinin Hiçe Sayılması 20:10-17
    3.   Çölde Başkaldırı 20:18-26
    4.   Putperestlik 20:27-32
  Ö.  Tanrı’nın İleride Gerçekleşecek Olan Yenileme Sözü 20:33-44
  P.  Gelecekte Yaşanacak İstilanın Belirtileri 20:45-21:32
    1.   Orman Yangını Belirtisi 20:45-49
    2.   Bilenen Kılıç Belirtisi 21:1-17
    3.   Çatallaşan Yollar Belirtisi 21:18-32
  R.  Yeruşalim’in Kirletilmesine İlişkin Üç Önbildiri 22.
  S.  İki Fahişe Kızkardeş Benzetmesi 23.
    3.   Babilliler’in İstilası 23:22-35
    4.   Ohola Ve Oholiva’nın Karşılaştıkları Yargı 23:36-49
  Ş.  Kaynayan Kazan Benzetmesi 24:1-14
  T.  Hezekiel’in Karısının Ölümüne İlişkin Belirti 24:15-27
III.  YEDİ ULUSA İLİŞKİN ÖNBİLDİRİ 25-32.
  A.  Ammon’a İlişkin Önbildiri 25:1-7
  B.  Moav’a İlişkin Önbildiri 25:8-11
  C.  Edom’a İlişkin Önbildiri 25:12-14
  Ç.  Filistliler’e İlişkin Önbildiri 25:15-17
  D.  Sur’a İlişkin Önbildiri 26:1 – 28:19
    1.   Sur’un Yıkımı 26.
    2.   Sur Kenti İçin Yakılan Ağıt 27.
    3.   Sur Önderinin Düşüşü 28:1-19
  E.  Sayda’ya İlişkin Önbildiri 28:20-26
  F.  Mısır’a İlişkin Önbildiri 29-32.
    1.   Firavun ve Halkına Karşı Genel Tehdit 29.
    2.   Mısır’ın Düşüşü Nedeniyle Yakılan Ağıt 30:1-19
    3.   Firavun’un Düşüşü 30:20 – 31:18
    4.   Firavun ve Mısır İçin Yakılan Ağıt 32.
IV.  İSRAİL’İN YENİLENMESİ VE DÜŞMANLARININ  CEZALANDIRILMASI 33-39.
  A.  Bekçi Olarak Yeniden Görevlendirilen Peygamber 33.
  B.  Sahte Çobanlar ve İyi Çoban 34.
  C.  Edom’un Cezalandırılması 35.
  Ç.  Ülkenin ve Halkın Yenilenmesi 36.
  D.  Kuru Kemiklerle Dolu Ovaya İlişkin Görüm 37:1-14
  E.  İsrail ve Yahuda’nın Yeniden Birleşmesi 37:15-28
  F.  İsrail’in Gelecekteki Düşmanlarının Yıkımı 38, 39.
V.  BİN YILLIK DÖNEMDEN SAHNELER 40-48.
  A.  Bin Yıllık Dönemde Tapınak 40-42.
    1.   Ölçü Değnekli Adam 40:1-4
    2.   Dış Avlunun Doğu Kapısı 40:5-16
    3.   Dış Avlu 40:17-19
    4.   Dış Avlunun Diğer İki Kapısı 40:20-27
    5.   İç Avluya Açılan Üç Kapı 40:28-37
    6.   Kurban İçin Donanım 40:38-43
    7.   Kâhinlerin Odaları 40:44-47
    8.   Tapınağın Girişi 40:48-49
    9.   Kutsal ve En Kutsal Yer 41:1-4
    10.   Yan Odalar 41:5-11
    11.   Tapınağın Batısındaki Yapı 41:12
    12.   Tapınağın Ölçüleri 41:13-15a
    13.   Tapınağın İç Dekorasyonu ve Döşenmesi 41:15b-26
    14.   Kâhinlerin Odaları 42:1-14
    15.   Dış Avlunun Ölçüleri 42:15-20
  B.  Bin Yıllık Dönemde Tapınma 43, 44.
  C.  Bin Yıllık Dönemde Yönetim 45, 46.
  Ç.  Bin Yıllık Dönemdeki Ülke 47, 48.
    1.   Tuzlu Suların Tatlı Suya Dönüşmesi 47:1-12
    2.   Ülkenin Sınırları 47:13-23
    3.   Ülkenin Bölünmesi 48.

1. Gleason Archer, A Survey of Old Testament Introduction; “Ezekiel”

2. John B. Taylor, Ezekiel: An Introduction and Commentary, Tyndale Old Testament Commentaries, s.14-16.

3. Albert Barnes, The Bible Commentary, Proverbs-Ezekiel, s.302.