Yaratılış 4

C. Kayin ve Habil (4. Bölüm)

4:1   Adem karısı Havva’yı bildi; onunla cinsel ilişkide bulundu. Kayin doğduğunda, Havva oğlunu Rab’bin yardımıyla dünyaya getirdiğini kabul etti. Oğluna Kayin (kazanılan), adını veren Havva, vaat edilen Tohumu doğurmuş olduğunu düşünmüş olabilirdi.

4:2-6   3. ayette sözü edilen “günler geçti” ifadesi, dünya nüfusunda dikkat çeken bir artış olduğu şeklinde anlaşılabilir. Kayin ve Habil, günahlı insanın kutsal Tanrı’ya ancak yerine geçecek bir kurban kanı sayesinde yaklaşabileceği konusunda eğitilmiş olmalıydılar. Kayin bu bilgiyi reddetti ve Tanrı’nın önüne meyve ve sebzelerden oluşan kansız bir sunu getirdi. Habil Tanrı buyruğuna inandı ve öldürülmüş hayvan sunarak Tanrı’nın kendisini akladığına duyduğu imanı sergiledi (İbr.11:4). Sürüsünün ilk doğanını getirdi; bunu yapmakla Tanrı’nın en iyisini hak ettiğini söylemiş oluyordu. Habil’in sunusu, dünyanın günahını kaldıran Tanrı Kuzusu’nun ölümüne işaret eder.

4:7   Kayin’in kıskançlığı ve öfkesi cinayete neden olacağından, Tanrı ona sevecen bir şekilde uyarıda bulundu. 7. ayet çeşitli şekillerde anlaşılabilir:

  1. Doğru olanı yaparsan (tövbe ederek), öfke ve suçluluktan özgür olacaksın. Doğru olanı yapmazsan (Habil’den nefret etmeye devam etmekle), günah kapında pusuya yatmış, seni mahvetmek için bekliyor. Habil senin önderliğini kabul edecektir ve sen onun üzerinde egemen olacaksın (doğru olanı yaparsan).
  2. Doğru olanı yaparsan (ya da Septuaginta çevirisinde olduğu gibi, ‘eğer doğru sunuda bulunursan’) seni kabul etmez miyim?” Doğru olanı yapmak, kurban sunmaktı. Habil, kendisini kabul edilebilir bir kurban arkasında saklamakla doğru olanı yaptı. Kayin ise, kan dökmeden bir sunu getirerek yanlış hareket etti ve daha sonraki tüm davranışlarının nedeni bu yanlış tapınmasının beklenen sonucuydu. 1
  3. İngilizce RSV çevirisinde şöyle yazılıdır: Doğru olanı yapsan kabul edilmeyecek misin? Eğer doğru olanı yapmazsan, günah kapıda pusuya yatmıştır; senin peşindedir, ama sen ona egemen olmalısın.
  4. F.W. Grant, Numerical Bible adlı kitabında şöyle yazar: “Eğer doğru olanı yapmazsan, kapıda bir günah sunusu çömelmiş bekliyor.” 2 Başka bir deyişle, Kayin’e istediği takdirde günahtan kurtuluş sağlanmıştı.

4:8-12   Kayin’in kıskançlığı ve şiddetli öfkesi çok geçmeden kötülük eylemine dönüştü; kardeşini öldürdü. Habil ölmüş olmasına rağmen, bize halen çok önemli bir yaşam olan, iman yaşamının tanıklığını yapmaktadır (İbr.11:4). Rab’bin sevecen sorusu, tövbe içermeyen küstah bir karşılık aldığında, Tanrı Kayin’i yargıladı; artık topraktan ürün alamayacaktı, çölde aylak dolaşan bir kaçak haline gelecekti.

4:13-16   Kayin’in sızlanarak yakınması, günahının suçundan çok sonuçlarından duyduğu pişmanlığı açıklar. Ama Rab yine de, kaçağın yaşamına ilişkin duyduğu korkularını yatıştırdı; Kayin’i öldürenden yedi kez öç alınacaktı ve kimse onu bulup öldürmesin diye Tanrı Kayin’in üzerine bir nişan koydu. Kayin Rab’bin huzurundan ayrıldı. Bu ayrılık, ayrılıkların en üzücüsüydü.

4:17-24   Kayin kız kardeşiyle ya da başka bir akrabasıyla evlendi. Daha önce söz edildiği gibi, Yaratılış 4:3, nüfusun artması için geçen zamanı açıklar ve Yaratılış 5:4, Adem’in oğulları ve kızları olduğunu özellikle belirtir. O çağlarda yakın akrabaların evlenmesi yasak değildi (genetik açıdan riskli de değildi).

17-24. ayetler, Kayin’in soyunu ve bir dizi ilkleri sıralar: Hanok adı verilen ilk kent; çokeşliliğin ilk uygulanışı; organize hayvancılığın başlangıcı; müzik ve madeni el sanatlarının başlangıcı; ve sözleri vahşet ve kan dolu ilk şarkı. Bu şarkıda, Lemek, karılarına, kendini savunmak için genç bir adamı öldürdüğünü açıklar, ama bunu Kayin’in kardeşini öldürdüğü gibi önceden tasarlamadığından, Lemek misilleme görmeyecekti.

4:25,26   Burada Şit’in soyu açıklanır. Mesih’in doğacağı soyun başlangıcı budur. Enoş (“zayıf ahlaklı” ya da “ölümlü”) doğduğunda, insanlar Tanrı için Rab (Yehova) adını kullanmaya başladılar ya da tapındıklarında Yehova adını söylüyorlardı.

 

Kutsal Kitap

1 Adem karısı Havva ile yattı. Havva hamile kaldı ve Kayini doğurdu. ‹‹RABbin yardımıyla bir oğul dünyaya getirdim›› dedi.
2 Daha sonra Kayinin kardeşi Habili doğurdu. Habil çoban oldu, Kayin ise çiftçi.
3 Günler geçti. Bir gün Kayin toprağın ürünlerinden RABbe sunu getirdi.
4 Habil de sürüsünde ilk doğan hayvanlardan bazılarını, özellikle de yağlarını getirdi. RAB Habili ve sunusunu kabul etti.
5 Kayinle sunusunu ise reddetti. Kayin çok öfkelendi, suratını astı.
6 RAB Kayine, ‹‹Niçin öfkelendin?›› diye sordu, ‹‹Niçin surat astın?
7 Doğru olanı yapsan, seni kabul etmez miyim? Ancak doğru olanı yapmazsan, günah kapıda pusuya yatmış, seni bekliyor. Ona egemen olmalısın.››
8 Kayin kardeşi Habile, ‹‹Haydi, tarlaya gidelim›› dedi. Tarlada birlikteyken kardeşine saldırıp onu öldürdü. Tevratı, Süryanice ve Vulgatadan alındı.
9 RAB Kayine, ‹‹Kardeşin Habil nerede?›› diye sordu. Kayin, ‹‹Bilmiyorum, kardeşimin bekçisi miyim ben?›› diye karşılık verdi.
10 RAB, ‹‹Ne yaptın?›› dedi, ‹‹Kardeşinin kanı topraktan bana sesleniyor.
11 Artık döktüğün kardeş kanını içmek için ağzını açan toprağın laneti altındasın.
12 İşlediğin toprak bundan böyle sana ürün vermeyecek. Yeryüzünde aylak aylak dolaşacaksın.››
13 Kayin, ‹‹Cezam kaldıramayacağım kadar ağır›› diye karşılık verdi,
14 ‹‹Bugün beni bu topraklardan kovdun. Artık huzurundan uzak kalacak, yeryüzünde aylak aylak dolaşacağım. Kim bulsa öldürecek beni.››
15 Bunun üzerine RAB, ‹‹Seni kim öldürürse, ondan yedi kez öç alınacak›› dedi. Kimse bulup öldürmesin diye Kayinin üzerine bir nişan koydu.
16 Kayin RABbin huzurundan ayrıldı. Aden bahçesinin doğusunda, Nod topraklarına yerleşti.
17 Kayin karısıyla yattı. Karısı hamile kaldı ve Hanoku doğurdu. Kayin o sırada bir kent kurmaktaydı. Kente oğlu Hanokun adını verdi.
18 Hanoktan İrat oldu. İrattan Mehuyael, Mehuyaelden Metuşael, Metuşaelden Lemek oldu.
19 Lemek iki kadınla evlendi. Birinin adı Âda, öbürünün ise Sillaydı.
20 Âda Yavalı doğurdu. Yaval sürü sahibi göçebelerin atasıydı.
21 Kardeşinin adı Yuvaldı. Yuval lir ve ney çalanların atasıydı.
22 Silla Tuval-Kayini doğurdu. Tuval-Kayin tunç ve demirden çeşitli kesici aletler yapardı. Tuval-Kayinin kızkardeşi Naamaydı.
23 Lemek karılarına şöyle dedi: ‹‹Ey Âda ve Silla, beni dinleyin,
Ey Lemekin karıları, sözlerime kulak verin.
Beni yaraladığı için
Bir adam öldürdüm,
Beni hırpaladığı için
Bir genci öldürdüm.
24 Kayinin yedi kez öcü alınacaksa,
Lemekin yetmiş yedi kez öcü alınmalı.››
25 Adem karısıyla yine yattı. Havva bir erkek çocuk doğurdu. ‹‹Tanrı Kayinin öldürdüğü Habilin yerine bana başka bir oğul bağışladı›› diyerek çocuğa Şit adını verdi.
26 Şit’in de bir oğlu oldu, adını Enoş koydu. O zaman insanlar RAB’bi adıyla çağırmaya başladı.

1. Mackintosh, Genesis to Deuteronomy, s.42.

2. F.W.Grant, “Genesis.” The Numerical Bible, I:38